Algemene informatie

Getrouwd op huwelijkse voorwaarden of in gemeenschap van goederen

Getrouwd zijn in gemeenschap van goederen: voor de een vanzelfsprekend, voor de ander een potentiële strop. Die laatste groep trouwt daarom eerder op huwelijkse voorwaarden. Je hebt dan samen bij de notaris een overeenkomst gesloten waarin jullie recht op bezit en inkomen is geformuleerd. In het geval van een geregistreerd partnerschap heet dit formulier met overeenkomsten de 'partnerschapsvoorwaarden'. Overigens kun je – bijvoorbeeld wanneer je een eigen bedrijf start – ook tijdens je huwelijk de huwelijkse voorwaarden opstellen.

Huwelijkse voorwaarden

In de huwelijkse voorwaarden staat beschreven wat jij en je partner inbrengen, hoe jullie de kosten van de huishouding en de kinderen betalen en hoe de opbouw van jullie vermogen is geregeld. Formeel betekent getrouwd zijn op huwelijkse voorwaarden, dat jullie samen geen gemeenschappelijke spullen hebben, en dat jullie geld privébezit is. Overigens zullen stellen die getrouwd zijn op huwelijkse voorwaarden in de praktijk toch snel een gezamenlijke rekening openen, bijvoorbeeld om de maandelijkse vaste lasten hiervan te betalen.

Vormen van huwelijkse voorwaarden
Zoveel mensen, zoveel wensen. Dat geldt ook voor de huwelijkse voorwaarden. We gaan de twee meest voorkomende kort bij langs.

1. Koude uitsluiting
Bij koude uitsluiting deel je niets. Ieder heeft zijn eigen bezit.

2. Beperkte gemeenschap
In het geval van beperkte gemeenschap van goederen maak je samen een tweedeling: een deel wat van jullie samen is, en een privédeel. Je kunt zelf bepalen welk gedeelte van jullie bezittingen je deelt, en wat je voor jezelf houdt.

Verrekenstelsels
Huwelijkse voorwaarden kunnen 'verzacht' worden door in de voorwaarden een zogeheten 'verrekenbeding' op te nemen. Dat zijn afspraken over het verrekenen van bepaalde waarden of inkomsten. Dat kan in twee vormen:

1. Periodiek verrekenbeding
Bij het periodiek verrekenbeding kies je er allebei voor de privévermogens gescheiden te houden en de inkomsten uit arbeid die aan het eind van het jaar over zijn, te verrekenen. Die verrekening is gebaseerd op jullie gezamenlijke bankrekening waarvan jullie je vaste lasten betalen.

2. Finaal verrekenbeding
Volgens het systeem van het finaal verrekenbeding verdeel je bij een scheiding jullie gezamenlijke vermogen op dezelfde manier als wanneer jullie in gemeenschap van goederen zouden zijn getrouwd. Het vermogen dat je voor je huwelijk al had opgebouwd, een erfenis of schenkingen mag je buiten deze verdeling houden.

Let op: het kan financieel en belastingtechnisch aantrekkelijk zijn om vóór de scheiding de huwelijkse voorwaarden te wijzigen of op te heffen. Dit heeft invloed op zaken als de overdrachtsbelasting op de woning en overige onroerende goederen.

Complex
Nog niet zo gemakkelijk, die huwelijkse voorwaarden. Daar komt nog eens bij dat de voorwaarden bij een scheiding soms moeilijk of niet uit te voeren zijn omdat de situatie compleet veranderd is. Alleen een deskundige zal de details begrijpen en het je helder kunnen uitleggen. Juist omdat de huwelijkse voorwaarden zo complex zijn, is scheiden met huwelijkse voorwaarden een tijdrovende en dus dure klus.

Nieuwe wet sinds 2012
Tot en met 2011 was er een rechter nodig om huwelijkse voorwaarden goed te keuren of te wijzigen. Vanaf 1 januari 2012 is die toestemming van een rechter niet meer nodig. In plaats van een juridische procedure kan een bezoekje aan de notaris volstaan.

Gemeenschap van goederen

Wie in Nederland niet op huwelijkse voorwaarden is getrouwd, trouwt automatisch in gemeenschap van goederen. Als jullie in gemeenschap van goederen trouwden, besloten jullie dat alles wat tot de trouwdatum privébezit was, elkaars bezit werd. Niet alleen de inhoud van je portemonnee, maar ook je huis, auto, bezittingen, erfenissen, lijfrentes en obligaties. Zelfs je eigen bedrijf  werd van je partner, wanneer je in gemeenschap van goederen trouwde. Daarnaast moest je partner delen in je schulden. Jouw schuld werd van je partner, en andersom.

Uitzonderingen
Ben je getrouwd in gemeenschap van goederen, dan deel je dus alles met elkaar. Tenminste, bijna alles. Er zijn een paar uitzonderingen.

1. Erfenissen of schenkingen met een uitsluitingsclausule.  
Het kan zijn dat jij of je partner iets erft van iemand die is overleden. De overledene (de 'erflater') kan hebben laten vastleggen in een uitsluitingsclausule dat een bepaalde erfenis uitsluitend voor jou of je partner is bestemd. Is dit niet vastgelegd, dan valt de erfenis gewoon binnen de gemeenschap van goederen.

2. Verknochte goederen en schulden
Verknochte goederen en schulden zijn goederen en schulden waaraan jij of je partner op een bijzondere manier bent verbonden. Zo vallen kleding en sieraden, maar ook een invaliditeitsuitkering onder de uitzondering van verknochte goederen en schulden. Let wel: de rechter bepaalt hier wat wel of niet onder deze uitzondering valt.

3. Pensioenafspraken
De derde uitzondering op de gemeenschap van goederen betreft de pensioenafspraken. Deze vallen niet in de gemeenschap van goederen, maar op basis van de wet zul je toch een eerlijke verdeling moeten maken. Dit kan door jullie pensioenen op waarde te laten schatten: 'waarderen'. Het verdelen (dat op verschillende manieren kan gebeuren) heet 'verevening van de pensioenrechten'. Binnen twee jaar na de echtscheiding moet je dit bij je verzekeringsmaatschappij melden.

Verdelen
Wanneer je vanuit de positie van het getrouwd zijn in gemeenschap van goederen besluit te scheiden, zullen jullie de bezittingen weer moeten verdelen: de boedelscheiding (of boedelverdeling). Ook jullie schulden horen hierbij – zowel de schulden bij de bank, als de hypotheek.
Het verdelen van jullie gehele inboedel kan nog een pittige klus zijn; als dit fikse ruzie oplevert, ben je niet de eerste. Hulp inschakelen bij de boedelscheiding is dan ook verstandig. Dat kan via een mediator. De uitkomst van die verdeling leg je vast in een echtscheidingsconvenant.

Veelgestelde vragen

Ik ben getrouwd in gemeenschap van goederen, moet ik nu alles delen?

Nee, er zijn een paar uitzonderingen:

  • Erfenissen of schenkingen met een uitsluitingsclausule
  • Verkochte goederen en schulden
  • Pensioenafspraken

Tips

Vraag hulp

Het verdelen van jullie gehele inboedel kan nog een pittige klus zijn; als dit fikse ruzie oplevert, ben je niet de eerste. Hulp inschakelen bij de boedelscheiding is dan ook verstandig.

Lees meer

 

  • Alles over scheiding

    Wat kost een scheiding?

  • Echtscheiding-wijzer

    Kosten van een scheiding



Hulp nodig? Klik op een van de logo's onderaan deze pagina.

Een samenwerking van:

Christelijke Hogeschool Ede